MATEMATİĞİN KISA TARİHİ

Matematik insan tarihinin en eski bilimlerinden biridir. Düşünce dünyamıza yön veren, onu şekillendiren matematik medeniyetimizin gelişmesinde her zaman önemli rol oynamıştır. Matematik sözcüğü, ilk kez M.Ö. 550’lerde, Pisagor okulu üyeleri tarafından kullanılmıştır. Yazılı Literatüre girmesi, Platon’la M.Ö. 380’lerde olmuştur. Kelime manası ‘’öğrenilmesi gereken şey’’, yani, bilgidir. Bu tarihlerden önceki yıllarda, matematik kelimesi yerine, yer ölçüm manasına gelen, geometri ya da eski dillerde ona eşdeğer olan sözcükler kullanılıyordu. 

Matematiğin nerede ve nasıl başladığı hakkında da kesin bir şey söylemek mümkün değildir. Dayanak olarak yazılı belgeler alınırsa, matematiğin M.Ö. 3000 – 2000 yılları arasında Mısır ve Mezopotamya’da başladığı söylenebilir. Herodot’a (M.Ö. 485 - 415) göre, matematik Mısır’da başlamıştır. Mısır’da her sene yaşanan Nil nehrinin neden olduğu taşkınlar sonucunda, toprak sahiplerinin arazilerinin hudutları belirsizleşmektedir. Toprak sahipleri de sahip oldukları toprakla orantılı olarak vergi ödedikleri için, her taşkından sonra devletin bu işlerle görevli ‘’geometricileri’’ gelip, gerekli ölçümleri yapıp, toprak sahiplerine bir önceki yılda sahip oldukları toprak kadar toprak vermeleri gerekmektedir. Herodot geometrinin bu ölçüm ve hesapların sonucu olarak oluşmaya başladığını söylemektedir.

Matematiğin doğuşu hakkında ikinci bir görüş de, Aristo(M.Ö. 384 - 322) tarafından ileri sürülen görüştür. Aristo’ya göre de matematik Mısır’da doğmuştur. Aristo’ya göre matematik, din adamları ve rahiplerden doğmuştur. O tarihlerde, Mısır gibi ülkelerin tek entelektüel sınıfı rahip sınıfıdır. Bu sınıf kendilerini meşgul etmek için geometri ve aritmetiği, yani o zamanın matematiğini icat etmiştir.

Her iki görüşte de doğru olabilir; rahipler geometricilerin işini kolaylaştırmak istemiş, yada dağıtımın adil yapıldığını kontrol için, üçgen, yamuk gibi bazı geometrik şekillerdeki arazilerin alanlarının nasıl hesaplanacağını bulmuş ve bu şekilde geometrinin doğmasına neden olmuş da olabilirler.

Matematiğin yazılı tarihi dönemleri:

  • Mısır ve Mezopotamya dönemi(M.Ö. 2000’li yıllarla M.Ö. 500’lü yılları arası)
  • Yunan matematiği dönemi M.Ö. 500 – M.S. 500 yılları arası)
  • M.S. 500’lerden kalkülüsün başlangıcına kadar olan ve esasta Hint, İslam ve Rönesans dönemi.
  • Avrupa matematiğini kapsayacak olan 1200 yıllık bir zaman dilimi.
  • Klasik matematik dönemi (1700 – 1900 yılları arasında kalan, matematiğin altın çağı olarak bilinen dönem)
  • 1900’lerin başından günümüze uzanan ve modern matematik çağı olarak adlandırılan, içinde bulunduğumuz dönem.

 

Matematiğin ne olduğunu, onun içine girdikten sonra bilgimiz ölçüsünde ve ilgimiz yönünde, anlar ve algılarız…

 

Aykut KAHRAMAN

Matematik Öğretmeni

 

İletişim


Bizi Takip Edin